SLAPP, İngilizce açılımıyla Strategic Lawsuit Against Public Participation, yani kamusal katılımı hedef alan stratejik davalar, ifade özgürlüğünü doğrudan bastırmak yerine hukuk yoluyla dolaylı biçimde etkisizleştirmeyi amaçlar. Bu davalarda çoğu zaman amaç davayı kazanmak değil; dava süreci üzerinden gözdağı vermek, yıpratmak ve susturmaktır.
Gazeteciler, aktivistler, çevre savunucuları ve yurttaşlar; yaptıkları haber, açıklama ya da eleştiri nedeniyle maddi tazminat talepleriyle, ceza tehdidiyle ya da uzun süren dava süreçleriyle karşı karşıya bırakılır. Bu durum yalnızca dava açılan kişiyi değil, potansiyel olarak konuşabilecek herkesi etkiler.
SLAPP’lerin en tehlikeli yönlerinden biri, çoğu zaman “normal” hukuki süreçler gibi görünmesidir. Dışarıdan bakıldığında bir hak arama girişimi olarak algılanan bu davalar, gerçekte ifade özgürlüğünü soğutan bir etki yaratır. Uzayan yargı süreçleri, avukat masrafları, psikolojik baskı ve belirsizlik; davaya maruz kalan kişiyi susturmayı hedefler.
FreePress Monitor, tam da bu noktada devreye giriyor. Türkiye’de SLAPP ihtimali taşıyan davalar çoğu zaman tekil haberler olarak kalıyor veya tamamen görünmez oluyor. Biz, bu davaları sistematik biçimde izleyen, belgeleyen ve kamuoyuna anlatan bağımsız bir yayın platformu olarak çalışıyoruz.
SLAPP’ler konuşulmadıkça normalleşir. Görünür kılındıkça ise etkisini kaybeder.
FreePress Monitor, hukukun susturma aracı olarak kullanılmasına karşı kamusal bir kayıt oluşturmayı amaçlıyor.